Tam thất có tác dụng gì? Những lưu ý khi sử dụng tam thất

Tam thất thường trồng từ 3 đến 7 năm để thu hoạch lấy củ, đem sấy khô và làm thuốc. Củ tam thất được sử dụng trong những bài thuốc đông y và chữa được nhiều loại bệnh. 

 

1. Tìm hiểu về đặc điểm và tác dụng củ tam thất

- Cây tam thất Bắc :

Tam thất bắc còn có tên gọi khác là sâm tam thất, nhân sâm tam thất, kim bất hoán (vàng không đổi), điền thất. Cây tam thất bắc là dạng cây thuộc họ nhân sâm (họ cuống cuồng). Cây có thân nhỏ, sống được lâu năm. Cây cao khoản từ 30 – 60cm, thân mọc đứng, vỏ cây không có lông, có rãnh dọc, lá mọc vòng  3 – 4 lá một. Lá kép kiểu bàn tay xòe. Cây tam thất bắc cho thu hoạch củ sau khoảng từ 3 – 7 năm. Củ tam thất bắc có hình thoi, vỏ bên ngoài sần sùi, có nhiều mấu cứng màu xám hoặc đen. Nụ và hoa của tam thất bắc được mọc thành từng chùm có màu xanh đậm. Cuống hoa và nụ hoa có kích thước khá nhỏ. Hoa tam thất chỉ được nở theo vụ thời gian nở bắt đầu từ tháng 8 đến hết vụ tầm cuối tháng 11 âm lịch. Lượng hoa ra tương đối ít, mỗi năm chỉ ra hoa một vài lần nên loài hoa này thường rất quý và có giá trị kinh tế khá cao hiện nay.

tam thất, củ tam thất, tác dụng của củ tam thất

- Cây tam thất Nam : 

Cây tam thất Nam ngoài tên gọi trên còn được mọi người biết đến như là cây tam thất gừng, khương tam thất hoặc thổ tam thất. Là dạng cây thảo không có thân mọc hoang ở chỗ ẩm mát ven sông hay bờ suối. Có thân, rễ và lá khá dày chắc chắn bảo vệ. Lá của cây tam thất nam được mọc thành từng tầu xếp chồng lên nhau, lá to, không có răng cưa. Ra hoa màu tím. Loài hoa này ít được sử dụng trong y học, vì không phải là một vị thuốc bổ nên không có nhiều công dụng và tác dụng. Cây không có quả mà chỉ có củ nhẵn, hình hơi tròn. 

- Cây tam thất rừng :

Cây tam thất rừng hay còn gọi bằng các loại tên khác như: tam thất hoang, sâm vũ diệp, trúc tiết nhân sâm, tam thất lá xẻ, vũ điệp tam thất, sâm hai lần chẻ, hoàng liên thất. Củ tam thất rừng có hình trứng hoặc hình thuôn một bên. Vỏ của chúng có màu trắng vàng. Dùng dao cắt vào thân bên trong có thịt màu trắng ngà. Nếm một ít thì có vị hơi cay cay giống như gừng. Loại cây này được trồng chủ yếu ở tại Việt Nam, Lào và miền nam Trung Hoa. Chúng chỉ thích nghi được với các chỗ ẩm ướt, ven bờ suối, ven núi hoặc các hốc khe. So về công dụng và tác dụng trong việc hỗ trợ điều trị bệnh cho con người, thì loại cây này không đem lại nhiều giá trị bằng cây tam thất bắc. Cho nên ít được sử dụng.

- Đặc điểm của tam thất :

+ Tam thất hay sâm tam thất, kim bất hoán, điền thất nhân sâm là một loài thực vật có hoa trong họ nhân sâm. Tam thất là một trong những vị thuốc quý có tác dụng nhiều mặt.

+ Tam thất phải trồng từ 3-7 năm mới thu hoạch được củ, đem sấy khô và làm thuốc.

+ Tam thất có vị ngọt hơi đắng, tính ôn.

+ Hoa tam thất có vị ngọt, không đắng như củ tam thất, tính mát.

+ Hoa tam thất được thu hoạch dưới dạng búp non chưa nở, nụ được sấy hoặc phơi khô rồi mới chế biến thành thuốc.

tam thất, củ tam thất, tác dụng của củ tam thất

- Tác dụng của tam thất đối với sức khỏe :

+ Điều trị bệnh huyết áp : Khi mua tam thất về đem rửa sạch, phơi khô và nghiền thành bột và pha với nước sôi 90 độ, khuấy đều để nguội uống, cơ thể sẽ bình ổn và huyết áp được điều hòa hơn.

+ Bảo vệ tim mạch : Tam thất có tác dụng bảo vệ tim mạch, chống lại những tác nhân gây loạn nhịp. Chất noto ginsenosid trong tam thất có tác dụng giãn mạch, ngăn ngừa xơ vữa động mạch, tăng khả năng chịu đựng của cơ thể khi bị thiếu oxy. 

+ Chống lão hóa : Thành phần hoạt tính saponin và flavonoid trong tam thất có thể cải thiện khả năng vận hành của các cơ quan liên quan trong cơ thể, chống lại các gốc tự do, chống oxy hóa, có thể đóng vai trò trong việc trì hoãn lão hóa.

+ Điều hòa kinh nguyệt : Thành phần hoạt tính trong tam thất có tác dụng giống hormon điều chỉnh trục sinh dục dưới, buồng trứng. Từ đó điều hòa chu kỳ kinh nguyệt ổn định.

+ Hỗ trợ điều trị tiểu đường : Tam thất vốn được xem là thần dược chữa nhiều bệnh. Đặc biệt trong hoa tam thất có hoạt chất của nhân sâm Rb1 và Rb2 có vị ngọt mát, thanh nhiệt, hạ đường huyết, giảm biến chứng do tiểu đường gây ra.

+ Bồi bổ, chăm sóc cơ thể : Trong hoa tam thất có hoạt chất của nhân sâm Rb1 và Rb2 có vị ngọt mát, thanh nhiệt, hạ đường huyết, giảm biến chứng do tiểu đường gây ra.

tam thất, củ tam thất, tác dụng của củ tam thất

 

 

2. Những lưu ý khi sử dụng tam thất

Tam thất có nhiều lợi ích cho người sử dụng. Tuy nhiên, cần lưu ý một số vấn đề sau :

- Phụ nữ mang thai không nên sử dụng tam thất. Ngoài ra, cần thận trọng khi cho trẻ em sử dụng.

- Người tiêu chảy không nên sử dụng vì có nguy cơ gây tử vong.

- Người đang cảm lạnh không nên dùng tam thất vì có thể làm cảm lạnh nặng hơn.

- Khi dùng tam thất để cầm máu thì không nên ăn gừng, tỏi và các chế phẩm có liên quan đến gừng, tỏi.

- Những người huyết hư không ứ thì không nên uống tam thất.

- Khi sắc thuốc uống không dùng đồ kim loại sẽ làm giảm tác dụng của tam thất.

- Khi sử dụng tam thất tuyệt đối không ăn hải sản và củ cải.

- Để sử dụng tam thất được tốt nhất, cần rửa thật nhanh củ tam thất bằng nước vài lần không cho nước kịp ngấm vào ruột, phơi nắng hoặc sấy ở nhiệt độ 50 - 60 độ C. Tuyệt đối không rang tam thất trực tiếp trên chảo cho khô hoặc tẩm tam thất với mỡ gà rồi sấy khô.

Trên đây là những tác dụng của tam thật và những lưu ý khi sử đụng dể có kết quả tốt nhất. Hi vọng bạn đọc có thể áp dụng đúng cách để mang lại lợi ích sức khỏe cho người thân trong gia đình mình. 

tam thất, củ tam thất, tác dụng của củ tam thất

Bấm để gọi ngay